B 110 – Voormalige Rijks Verzekerings Bank – Amsterdam

Apollolaan 15, Amsterdam

1940

rijksverzekeringsbank - foto: loek van vlerken 16.05.2019

de beschermer en handhaver van de sociale wetgeving - foto: loek van vlerken 09.03.2011de beschermer en handhaver van de sociale wetgeving - foto: loek van vlerken 08.02.2011de beschermer en handhaver van de sociale wetgeving - foto: loek van vlerken 17.02.2011 beeld in pijlernis:
‘De beschermer en handhaver van de Sociale Wetgeving’ (allegorisch mannenfiguur)

brons, 365 cm

architect: D. Roosenburg

voormalige Rijks Verzekerings Bank - foto: loek van vlerken 25.01.2016

Met veel andere kunstenaars keek Krop met enthousiasme naar de Russische Revolutie en de jonge Sovjet-staat. Een staat waar de arbeider het voor het zeggen zou hebben. In 1935 ging Krop naar de Sovjet-Unie. De bedoeling was dat hij een maand in Moskou zou verblijven, het werden drie maanden. De beelden van Krop kregen onder invloed van deze reis steeds meer de stijl van het Socialistisch realisme.

In de jaren dertig  van de vorige eeuw verminderde de behoefte aan bouwbeeldhouwkunst sterk. Dit had niet alleen te maken met de verslechterende economische omstandigheden. De Amsterdamse school maakte plaats voor de bouwstijl van de Nieuwe Zakelijkheid. Na 1932 werd bouwbeeldhouwwerk niet meer toegepast en het sculptuur werd steeds meer een autonoom element bij een gebouw. Veel van deze sculpturen hebben een klassieke, strenge uitstraling. Ook de maatvoering had meer relatie tot het gebouw.

In 1940 kregen de beeldhouwers Hildo Krop en Frits van Hall de opdracht om elk een beeld te maken voor het monumentale pand van de voormalige Rijksverzekeringsbank. Krop ontwierp van deze twee, ruim drie meter hoge bronzen allegorische beelden, ‘De beschermer en handhaver van de Sociale Wetgeving’. Het beeld laat een mannenfiguur zien, waarbij Krop in de rechter hand van deze beschermer, een vrouwenfiguurtje met open hand plaatste. Zij symboliseert de sociale wetgeving.

Het beeld van Van Hall is er nooit gekomen. Naast ‘De Beschermer en handhaver van de Sociale Wetgeving’ van Krop, zou Van Hall zou een vrouwenfiguur ‘De Beschermster van de Sociale Zorg en Gerechtigheid’ maken. Van Hall had het gipsmodel van het vrouwenfiguur gereed toen de oorlog uitbrak. Vanwege het oorlogsgeweld werd besloten het model in veiligheid te brengen. Het werd opgeslagen in de kelder van de bank. Daar liep het onherstelbare schade op door hoge waterstand en vorst. Omdat Van Hall tijdens de oorlog was omgekomen werd in 1951 besloten Han Wezelaar de opdracht te geven een nieuw beeld met hetzelfde thema te maken. Samen met het beeld van Wezelaar (een vrouw met een lam) werd Krop’s beeld in 1954 onthuld.

 de courant nieuws van de dag, 25.01.1941
foto: De Courant Nieuws van de Dag, 25 januari 1941

‘De beschermer en handhaver van de Sociale Wetgeving’, het beeld van Krop, was wel al eerder voor het publiek te zien. In 1941 werd het tijdelijk tentoongesteld in het Stedelijk Museum. Een foto uit de Courant Nieuws van de Dag van 25 januari 1941 laat zien hoe het beeld in het Stedelijk wordt gebracht. Op de foto rechts, bukkend met hoed, helpt de schepper van het beeld een handje met het transport.