Tagarchief: ESKAF

Gehurkte faun op pilaar – Steenwijk – (ESKAF model 137)

Hildo Krop Museum, Steenwijk

ca. 1925

donkerbruine grès, 39 cm

Begin jaren twintig van de vorige eeuw ontwierp Hildo Krop voor de Eerste Steenwijker Kunst- en Aardewerk Fabriek een gehurkte faun op een console. Dit model werd in productie genomen om te kunnen gebruiken in de bouw. Het is niet bekend of dit model daadwerkelijk in bouwprojecten is toegepast.

Het Hildo Krop Museum bezit naast dit ESKAF-model 137 ook het originele ontwerp in gips.

Een tweede model met de afbeelding van een papegaai is niet in productie genomen. Ook hiervan heeft het Hildo Krop Museum het originele gipsmodel in de collectie.

V 16 – Miereneter en maraboe

verblijfplaats onbekend

1917

teakhout, 7,5 cm

Over dit kunstwerkje schreef Jos. de Gruyter in 1938 in zijn boek ‘Hildo Krop’:  

De teakhouten miereneter werd min of meer opgelost tot een nagenoeg barok ornament, en hierin herkent men den sierkunstenaar, die vooral in vroeger jaren in Krop schuilde: den kerver van kunstige paneelen en lambrizeeringen, den ontwerper van vaak met ‘n plastiekje verlevendigde gebruikskeramiek voor Eskaf, den teekenaar tenslotte van typisch “gebeeldhouwde” meubels, die tot de belangrijkste gerekend mogen worden van die zoogenaamd Amsterdamschen tijd.

De Gruyter noemt overigens 1922 als ontstaansdatum in plaats van het jaartal 1917, genoemd in Lagerweij-Polak.

Kameleon – Steenwijk (ESKAF model 130)

Hildo Krop Museum, Steenwijk

ca. 1920 (ontwerp)

blauw geaderd geglazuurde keramiek, 9,8 cm

In 1918 besloten Hillebrand Ras (1878-1941) en zijn oom Hein Krop (1851-1938), de vader van Hildo, in Steenwijk een aardewerkfabriek op te richten om de plaatselijke industrie te stimuleren. Voor deze N.V. Eerste Steenwijker Kunstaardewerk Fabriek “ESKAF” ontwierp Hildo Krop veel modellen. Naast de ontwerpen van andere vormgevers waren het toch vooral de modellen van Krop die in het oog springen. Ook de kwantitatieve inbreng van Krop voor ESKAF is groot te noemen. Deze bestond, naast bouwkeramiek, uit ontwerpen van een vijftigtal modellen (nummers 100 t/m 150) voor vazen, dekselpotten, schalen, bekers en kleinplastiek, zoals deze keramische kameleon. ESKAF heeft dit model in verschillende uitvoeringen op de markt gebracht, naast deze blauw geaderde versie bestaan er ook kameleons o.a. in de bekende groen/zwart gevlekte uitvoering.

foto: Hildo Krop Museum, Steenwijk

bron: Hildo Krop en zijn ontwerpen voor de ESKAF, Wim Spitzen/Antoine Verschuuren – ICK, 2009

ESKAF – ajourtegels

ca. 1920/24

geglazuurde keramiek, diverse afmetingen

Voor de N.V. Eerste Steenwijker Kunstaardewerk Fabriek “ESKAF” ontwierp Krop veel modellen. De kwantitatieve inbreng van Krop voor ESKAF is groot te noemen. Deze bestond uit ontwerpen van een vijftigtal modellen (ESKAF-nummers 100 t/m 150) voor vazen, dekselpotten, schalen, bekers en kleinplastiek en bouwkeramiek. Tot deze laatste categorie behoren de ajourtegels of opengewerkte tegels. De tegels zijn uitgevoerd in grès, en dicht gesinterd (voor weersbestendigheid) en bedekt met een transparante halfmat/half glanzende glazuur. Ook bestaan er uitvoeringen in bruine glansglazuur en in turkoois. De meeste zijn rechthoekig (20 bij 30 cm) en werden in een mal met opengewerkte vorm gegoten of gedrukt. Vaak is er een mens of dier (raaf, vos, gazelle) of een faun op afgebeeld, omgeven door florale elementen. Ook werden deze tegels afgewisseld met soortgelijke tegels zonder voorstelling. Deze tegels werden o.a. toegepast in de grote hal van de Rotterdamse Bankvereniging in Den Haag (B45) en aan de Berlage Scholengemeenschap (B33 en B42) in Amsterdam.

bron: Hildo Krop en zijn ontwerpen voor de ESKAF, Wim Spitzen/Antoine Verschuuren – ICK, 2009

V 68 – groen masker

particuliere collectie

1928

groen geglazuurde keramiek, 32 cm

Na acht jaar van tegenvallende financiële resultaten werd de N.V. Eerste Steenwijker Kunstaardewerk Fabriek “ESKAF” in 1927 geliquideerd. Hildo Krop had in die jaren veel ontwerpen voor het geglazuurde werk voor deze fabriek geleverd. Met de sluiting van de fabriek had hij ook geen beschikking meer over de faciliteiten welke het bedrijf hem geboden had. De keramiek hield hem echter in zijn greep. Hij ging een jaar lessen volgen aan de Quellinusschool in Amsterdam, waar de docent Bert Nienhuis hem hielp met glazuren. Ook schafte hij een kolengestookt emailleeroventje aan. Zijn eerste zelfstandig werk met keramiek en glazuur naast zijn experimenten met de kleine dierfiguurtjes, was een groen geglazuurde keramisch masker.

Faun met groen kikkertje, Steenwijk

ca. 1930

Hildo Krop Museum, Steenwijk

polychroom geglazuurd keramiek, 9 cm

Vanwege zijn ontwerpen voor de Steenwijkse keramiekfabriek ESKAF, kwam Hildo Krop op het idee om zelf boetseerwerkjes te bakken.  Bij gebrek aan beter deed hij dit in een potkachel. Het resultaat was verre van optimaal en hij besloot lessen te gaan volgen bij de docent/keramist Bert Nienhuis (1873-1960). Ook kocht hij een op kolen gestookte oventje waarmee hij ging experimenteren. Vanaf 1927 produceerde hij een grote hoeveelheid kleine keramische werkjes, waaronder veel dier- en fantasiefiguurtjes, zoals dit bruine fauntje met een omhoog kruipend groen kikkertje. Dit grappige beeldje bevindt zich in de collectie van het Hildo Krop Museum in Steenwijk.

bron: Hildo Krop – keramiek, Wim Heij, 2015

Dekselpot met springbok – Steenwijk – (ESKAF model nr. 102)

Hildo Krop Museum, Steenwijk

ca. 1920 (ontwerp)

geglazuurde keramiek, 23 cm

In 1918 besloten Hillebrand Ras (1878-1941) en zijn oom Hein Krop (1851-1938), de vader van Hildo, in Steenwijk een aardewerkfabriek op te richten om de plaatselijke industrie te stimuleren. De keuze van de architect voor de te bouwen nieuwe fabriek viel op de Amsterdamse architect Guillaume la Croix, behorend tot de kring van de Amsterdamse School. Deze keuze zal zonder twijfel door inbreng van Hildo Krop bewerkstelligd zijn. Voor deze N.V. Eerste Steenwijker Kunstaardewerk Fabriek “ESKAF” ontwierp la Croix in 1919 een fabrieksgebouw met een opvallende paraboolvormige kap.  Een vorm die Krop ook in zijn modellen voor de ESKAF ook toepaste. Zijn modellen zijn nooit hoekig maar altijd afgerond. Naast de ontwerpen van andere vormgevers waren het toch vooral de modellen van Hildo Krop die in het oog springen. Ook de kwantitatieve inbreng van Krop voor ESKAF is groot te noemen. Deze bestond, naast bouwkeramiek, uit ontwerpen van een vijftigtal modellen (nummers 100 t/m 150) voor vazen, dekselpotten, schalen, bekers en kleinplastiek. Krop was de eerste ontwerper die zijn dekselpotten bekroonde met een plastiekje. Eén van de eerste ontwerpen was de dekselpot nummer 102 met een springend bokje op de deksel. Het model is in veel varianten uitgevoerd.

bron: Hildo Krop en zijn ontwerpen voor de ESKAF, Wim Spitzen/Antoine Verschuuren – ICK, 2009

Bakje op pootjes (ESKAF model nr. 141)

ca. 1920 (ontwerp)

geglazuurde keramiek, 13 cm

In 1918 besloten Hillebrand Ras (1878-1941) en zijn oom Hein Krop (1851-1938), de vader van Hildo, in Steenwijk een aardewerkfabriek op te richten om de plaatselijke industrie te stimuleren. Voor deze N.V. Eerste Steenwijker Kunstaardewerk Fabriek “ESKAF” ontwierp Krop veel modellen. Naast de ontwerpen van andere vormgevers waren het toch vooral de modellen van Hildo Krop die in het oog springen. Ook de kwantitatieve inbreng van Krop voor ESKAF is groot te noemen. Deze bestond, naast bouwkeramiek, uit ontwerpen van een vijftigtal modellen (nummers 100 t/m 150) voor vazen, dekselpotten, schalen, bekers en kleinplastiek.
Krop kon het niet laten om bij het ontwerpen van potten vaak een sculptuurelement toe te voegen, zoals bijvoorbeeld bij model 141 en 142 waarbij hij voor de pootjes kabouterfiguren creëert.

bron: Hildo Krop en zijn ontwerpen voor de ESKAF, Wim Spitzen/Antoine Verschuuren – ICK, 2009

Tapir en miereneter, Steenwijk

Hildo Krop Museum, Steenwijk

1927 (of later)

tapir - foto: loek van vlerken 26.03.2018tapir - foto: loek van vlerken 26.03.2018tapir - foto: loek van vlerken 26.03.2018
tapir

miereneter - foto: loek van vlerken 26.03.2018miereneter - foto: loek van vlerken 26.03.2018
miereneter

polychroom geglazuurd keramiek, resp. 4 en 3,5 cm

Voor zijn in 1919 geboren zoontje Johan boetseerde Hildo Krop een olifantje. Vanwege zijn ontwerpen voor de Steenwijkse keramiekfabriek ESKAF, kwam hij op het idee om dit boetseerwerkje te bakken. Bij gebrek aan beter deed hij dit in een potkachel. Het resultaat was verre van optimaal en hij besloot lessen te gaan volgen bij de docent/keramist Bert Nienhuis (1873-1960). Ook kocht hij een op kolen gestookte oventje waarmee hij ging experimenteren. Vanaf 1927 produceerde hij een grote hoeveelheid kleine keramische werkjes, waaronder veel dierfiguurtjes. Voor het vervaardigen  van veel exotische dieren, zoals deze tapir en miereneter, had hij veel voorbeelden op loopafstand. De dierentuin Artis bevond zich namelijk vlak achter zijn atelier aan de Plantage Middenlaan. Regelmatig was hij hier te vinden om schetsen te maken van de meest uiteenlopende diersoorten.

bron: Hildo Krop – keramiek, Wim Heij, 2015

Menade – Steenwijk

Hildo Krop Museum, Steenwijk

1920

Menade - foto: loek van vlerken 26.03.2018Menade - foto: loek van vlerken 26.03.2018Menade - foto: loek van vlerken 26.03.2018
wit geglazuurd keramiek, 21,5 cm

Het oeuvre van Hildo Krop kent veel verschillende uitvoeringen van saters, faunen, nimfen en andere mystieke figuren. Zo zijn er  figuren met ramhorens en bokkenpoten in houtsnijwerk aan meubelen, in brons op een klok, in steen gehakt aan Amsterdamse bruggen, in bouwbeeldhouwwerk aan gebouwen en in keramiek voor de ‘Eerste Steenwijker Kunstaardewerkfabriek ESKAF‘, zoals deze ‘Menade’ uit de Griekse mythologie. Dit vrouwfiguur met bokkenpotten en krulstaart is op een van de Dionysusfeesten in een extatische roes geraakt en heeft daardoor alle bezinning verloren.

Van dit plastiek ‘Menade’, model 135 uit de catalogus van ESKAF, bestaan witte geglazuurde exemplaren (Hildo Krop Museum), gele en ook de zo bekende zwart/groen gevlekte ESKAF glazuur.

menade - foto's: loek van vlerken resp. 08.04.2019/28.09.2018

bron: ESKAF, Wim Spitzen/Antoine Verschuuren, 2000

Polychrome bouwconsoles – Steenwijk (ESKAF)

Hildo Krop Museum, Steenwijk
Museum Het Schip, Amsterdam
Particuliere collecties

ca. 1920

vos en raaf - foto: loek van vlerken 13.05.2019vos - foto: loek van vlerken 01.07.2016raaf in dennenboom - foto: loek van vlerken 28.08.2016polychrome bouwkeramiek, 16 cm (vos), 29 cm (raaf)

De ESKAF-fabriek in Steenwijk produceerde begin jaren twintig van de vorige eeuw verschillend bouwaardewerk ontworpen door Hildo Krop. Bijzonder zijn de kleurrijke consoles in diverse uitvoeringen, zoals een sluipende vos en een raaf  in de boom naar de bekende fabel van de La Fontaine, maar ook een vrouwenfiguur met appels, een faun met een raaf (in verschillende uitvoeringen) en een miereneter. Dit werk werd onder andere toegepast bij de bouw van scholen.

Dit fraaie bouwkeramiek is vooral te vinden in particuliere collecties. Ook het Hildo Krop Museum en Museum Het Schip bezitten enkele voorbeelden.

blauwe faun met raaf - foto: loek van vlerken 08.04.2019blauwe faun met raaf - foto: loek van vlerken 08.04.2019

polychrome console met faun en raaf - foto: loek van vlerken 07.06.2016miereneter, vrouw met appels en faun - foto: loek van vlerken 07.06.2016
Miereneter, Vrouw met appels en twee raven en een faun met raaf
opstelling in ‘Wonen in de Amsterdamse School’ – Stedelijk Museum, Amsterdam – 9 april t/m 28 augustus 2016

V 1 – Portretbuste vader kunstenaar – Steenwijk

Hildo Krop Museum,  Steenwijk

1910 of later

hein krop, vader van hildo krop - foto: loek van vlerken 1.07.2017

vader van de kunstenaar - foto: portretten, hildo krop museum, steenwijkbrons, 39 cm

“De banketbakker tevens wethouder Hein Krop woonde in de Oosterstraat [in Steenwijk]. Hij was de vader van de zeer bekende beeldhouwer Hildo Krop. Als wethouder was hij één der voornaamsten en had veel in de melk te brokkelen. Hij was nogal driest en voortvarend. Krop werd ‘de Goldmoppe’ genoemd, naar de goudmoppen die hij bakte”, aldus de hoogbejaarde Harm Smit, een oud-Steenwijker, die eind jaren tachtig van de vorige eeuw jeugdherinneringen ophaalde.
Na zijn banketbakkers periode besloot Hendrik Hein Krop (1851-1938) in 1918, samen met zijn neef Hillebrand Ras, in Steenwijk een aardewerkfabriek op te richten om de plaatselijke industrie te stimuleren. Voor deze N.V. Eerste Steenwijker Kunstaardewerk Fabriek “ESKAF” zou ook zijn zoon Hildo een belangrijke rol spelen. Volgens een oud medewerker van de ESKAF was Hildo regelmatig in de fabriek bezig met het ontwerpen van nieuwe modellen. Lang vóór  deze ESKAF-periode, in 1910 (of iets later), maakte Krop een bronzen portretbuste van zijn vader. In het Hildo Krop Museum in Steenwijk is naast dit bronzen beeld, ook het originele gips van het beeld te zien.

hein krop, vader van hildo krop - coll. Hildo Krop Museum - foto: arie van andel

Ook bezit het Hildo Krop Museum een gipsen doodsportret van Hein Krop. Niet te verwarren met dodenmaskers, waarbij via een speciaal procedé een gipsafdruk van het gezicht wordt genomen. Het door Krop gemaakte doodsportret werd zittend naast de overledene geboetseerd.

doodsportret vader kunstenaar - foto: loek van vlerken 10.07.2017

bronnen: ESKAF, Princessehof Leeuwarden, 2000; Hein Krop lezing, Lianne van Beek, 2011

V 42 – De Omhelzing – Den Haag / Steenwijk

Kunstmuseum, Den Haag
Hildo Krop Museum, Steenwijk

1923
de omhelzing gem.museum den haag - foto: loek van vlerken 09.01.2018de omhelzing gem.museum den haag - foto: loek van vlerken 09.01.2018de omhelzing gem.museum den haag (detail) - foto: loek van vlerken 09.01.2018
hardsteen, 58 cm (Den Haag)

de omhelzing - foto: loek van vlerken 13.10.2016
de omhelzing - foto: loek van vlerken 13.10.2016 de omhelzing - foto: loek van vlerken 13.10.2016
donkerbruine grès, 45 cm (Steenwijk)

De hardstenen uitvoering van Hildo Krop’s  ‘De omhelzing’ uit 1923 maakt deel uit van de collectie van het Kunstmuseum in Den Haag. De grès-uitvoering*, in het bezit van het Hildo Krop Museum in Steenwijk, is enkele centimeters kleiner en heeft op de voet de meegegoten signatuur van Krop. Aan de binnenzijde staat ESKAF Steenwijk gekrast. Mogelijk dat dit ontwerp bedoeld was als bekroning van een trappaal of als eindstuk van een balustrade, gezien het ontluchtingsgaatje aan de bovenzijde voor als de bodem ingemetseld zou worden. Van een dergelijke toepassing is echter niets bekend.

* grès is extra heet gebakken klei tot op een temperatuur waarop het net niet smelt (sinteren) waardoor de buitenlaag zeer hard wordt.

bron: Hildo Krop Keramiek, Wim Heij

B 28 – Flatgebouw Westhove – Amsterdam

Jan van Goyenkade 30a, 30, 29 en Lairessestraat 163, 165 ,167, Amsterdam

1921

trapdecoratie interieur:

faunkop westhove - foto: loek van vlerken 11.04.2019faunkop westhove - foto: loek van vlerken 11.04.2019
1. Pan met dieren

adam en eva westhove - foto: loek van vlerken 11.04.2019adam en eva westhove - foto: loek van vlerken 11.04.2019
2. Adam en Eva met appel en slang

fluitende faun westhove - foto: loek van vlerken 11.04.2019fluitende faun westhove - foto: loek van vlerken 11.04.2019
3. Fluitspelende faun knielend op een slang

zwart geglazuurde keramiek, 28/35 cm

architect: F.A. Warners

Het luxe etagehuis Westhove is gebaseerd op  voorbeelden in Londen en Parijs en bevat 16 ruime tot zeer ruime etagewoningen (10 tot 16 kamers). Toegang tot het gebouw geschiedt via een monumentale poort in de as van het gebouw, langs de conciërge en via  twee entreehallen vanaf de De Lairessestraat en de Jan van Goyenkade. De interieurs van de trappenhuizen doen rijk aan door geëmailleerd tegelwerk, beeldhouwwerken en zware houten voordeuren en liften. Ook Hildo Krop heeft meegewerkt aan dit trappenhuisinterieur met voorstellingen van een Faun knielend op een slang, Adam en Eva met slang en appel en een Pankop met dieren. Wat de voorstelling van deze Pan betreft is er nauwelijks méér Krop denkbaar. Veel elementen, door Krop in allerlei andere werken van zijn hand toegepast, zijn in dit zeldzame werk samengebracht: een grote kop van een faun met overhangende wenkbrauwen omgeven door talrijke dierfiguren, zoals de slang, vos, raaf, gier en herten.
Waar dit buitengewone fraaie bouwkeramiek is vervaardigd is vooralsnog onduidelijk. Mogelijk bij de ESKAF-fabriek in Steenwijk. In 1921 was de productie van deze fabriek (opgericht in 1919) al goed op gang gekomen en waren kennis en de vaardigheid zeker aanwezig om dergelijke projecten uit te voeren. Nader onderzoek zal dit moeten uitwijzen.

Bronnen: Het luxe stadsappartement – DASH, 2009
Wim Heij, Steenwijker Courant, datum onbekend

Een versie van deze kop van Pan in wit geglazuurde keramiek is in permanente bruikleen bij het Hildo Krop Museum in Steenwijk.

pan (collectie hildo krop museum) - foto: loek van vlerken 04.06.2013pan (collectie hildo krop museum) - foto: loek van vlerken 04.06.2013pan (collectie hildo krop museum) - foto: loek van vlerken 04.06.2013pan (detail) (collectie hildo krop museum) - foto: loek van vlerken 04.06.2013pan (detail) (collectie hildo krop museum) - foto: loek van vlerken 04.06.2013pan (detail) (collectie hildo krop museum) - foto: loek van vlerken 04.06.2013

B 49 – Voorbereidende Montessorischool – Amsterdam

Hygiëaplein 40, Amsterdam

1924-27

paneel met relieftegels - foto: loek van vlerken 15.03.2011aap - foto: loek van vlerken 29.12.2017
aap
clown - foto: loek van vlerken 29.12.2017
clownhobbelpaard met vogel - foto: loek van vlerken 29.12.2017
hobbelpaard met vogelkikker - foto: loek van vlerken 29.12.2017
kikkerknielend lam - foto: loek van vlerken 29.12.2017
knielend lamkoe - foto: loek van vlerken 29.12.2017
koelopende man - foto: loek van vlerken 29.12.2017
lopende manspringend paard - foto: loek van vlerken 29.12.2017
springend paardsteenbok - foto: loek van vlerken 29.12.2017
steenbokvogel - foto: loek van vlerken 29.12.2017
vogelvos - foto: loek van vlerken 29.12.2017
vos gevel schoolpand - foto: loek van vlerken 25.01.2016
tegelpanelen onder de ramen - foto: loek van vlerken 25.01.2016panelen van terracotta met 11 verschillende reliëftegels, 10 cm

architect: N. Lansdorp

 

Voor de voormalige Montessorischool De Karekiet aan het Hygiëaplein in Amsterdam ontwierp Hildo Krop bouwkeramiek, welke werd uitgevoerd door de Eerste Steenwijker Kunst-Aardewerk Fabriek (ESKAF).  Het is een fries van okergele terracotta, die hier laag aan de voorgevel onder de ramen doorloopt. Deze fries bestaat uit een aantal vlakken met vierkante elementen, deels vlak en deels in sterk hoogreliëf. Deze voorstellingen van mens- en dierfiguren hebben de voor Krop zo karakteristieke plastische weergave.

paneel met relieftegels en rood luikje - foto: loek van vlerken 15.03.2011Het rode luikje laat zien hoe men in het verleden omging met gevelversieringen.

B 32 – 4e Ambachtsschool – Amsterdam

Postjesweg 1, Amsterdam

1921-23


mannenfiguur - foto: loek van vlerken 23.05.2011a. dakbekroning:
mannenfiguur
tufsteen, ca. 120 cm

elektriciteit - foto: loek van vlerken 30.03.2011
elektriciteit

scheepsbouw - foto: loek van vlerken 30.03.2011
Scheepsbouw

metaalbewerking - foto: loek van vlerken 30.03.2011
Metaalbewerking

houtbewerking - foto: loek van vlerken 30.03.2011
Houtbewerking

scheepsbouw en metaalbewerking - foto: loek van vlerken 23.05.2011
scheepsbouw - foto: loek van vlerken 23.05.2011b. consolefiguren:
elektriciteit, scheepsbouw, metaal- en houtbewerking
tufsteen, ca. 250 cm

vrouw en man hoofdingang - historische foto uit 1922: hildo krop museum
foto: archief Hildo Krop Museum – 1936



zijingangversieringen - foto: loek van vlerken 15.03.2011
c. versieringen aan hoofdingang en zijdeuren
. staande vrouwenfiguur met bloemen en gazelle
. staande mannenfiguur met stoomlocomotief en hijskraan
. vogelfiguur aan zijdeur
tufsteen, 250/80 cm



inuit's met peddels - foto: loek van vlerken 15.03.2011ijsbeer - foto: loek van vlerken 15.03.2011
pinguins - foto: loek van vlerken 08.02.2012d. gevelstenen, 4 reliëfs:
. vrouw met appels in haar handen
. Inuit’s met peddels
. ijsbeer met ijsbergen
. drie pinguins
tufsteen, 95/140 cm


e. waterspuwers
gebakken aarde, 120 cm


f. tegels
donkerbruine grès (ESKAF)
afmetingen niet bekend

architect: A.J. Westerman

Bij de keuze van zijn motieven liet Hildo Krop zich leiden door de functie van het gebouw en de omgeving waarin het lag. Daarbij hebben de sculpturale voorstellingen aan de representatieve gedeelten van een gebouw, zoals een ingangspartij, vaak een ernstig, educatief karakter. Kleine minder opvallende versieringen, zoals bijvoorbeeld gevelstenen, zijn daarentegen vaak anekdotisch, speels en lichtvoetig van aard. Een goed voorbeeld van Krops aanpak vormt de decoratie van de voormalige gemeentelijke 4de Ambachtsschool aan de Postjesweg in Oud-West. Op consolefiguren is aangegeven welke vakken op de school onderwezen werden: elektriciteit, scheepsbouw, metaal- en houtbewerking. Aan weerszijden van de ingang zijn twee hoge gevelstenen met een man- en een vrouwfiguur geplaatst. De man met als ambachtsemblemen een hijskraan (met in de takels een olifant!) en een stoomlocomotief en de vrouw met bloemmotieven en een gazelle. Beide figuren dragen de helft van het wapen en een inscriptie met het devies van de socialist P.L. Tak ‘ZONDER MOEITE NIETS’. De reliëfs met pooltaferelen met inuit’s, ijsbeer en pinguïns, verwijzen waarschijnlijk naar de zeereizen van de admiralen, naar wie de straten in de buurt genoemd zijn. Ook bij de ESKAF-grèstegels zien we deze symbolen in geabstraheerde vorm terug: ijsberen, pinguïns, zeearenden, maar ook weer ambachten zoals smeden, houtbewerken, machinebouw en elektriciteit .

B 31 – Administratiegebouw van de Gemeentetram – Amsterdam

Stadhouderskade 1, Amsterdam

1921-22

hoofdingang - foto: loek van vlerken 01.03.2012
man met bliksemschicht - foto: loek van vlerken 06.03.2012consolebekroning - foto: loek van vlerken 04.01.2016 consolebekroningen - foto: loek van vlerken 28.08.2013 gevel leidsebosje - foto: loek van vlerken 31.01.2011ploegende boer - foto: loek van vlerken 06.03.2012gevel stadhouderskade - foto: loek van vlerken 31.01.2011
manfiguren met bliksemmotief - foto: loek van vlerken 06.03.2012 ridders te paard - foto: loek van vlerken 01.03.2012manfiguren met bliksemmotief - foto: loek van vlerken 01.03.2012 omnibus - foto: loek van vlerken 01.03.2012draagkoets - foto: loek van vlerken 01.03.2012manfiguren met bliksemmotief - foto: loek van vlerken 01.03.2012trekschuit - foto: loek van vlerken 01.03.2012manfiguren met bliksemmotief - foto: loek van vlerken 01.03.2012
gevel stadhouderskade - foto: loek van vlerken 01.03.2012pilasterbekroning - foto: loek van vlerken 04.01.2016
pilasterbekroning - foto: loek van vlerken 14.02.2012pilasterbekroning - foto: loek van vlerken 04.01.2016a. consolebekroningen:
mens en elektriciteit
syeniet, 106/44 cm
b. gevelstenen:
mens en vervoer
seyeniet, 30 cm
c. pilasterbekroningen:
mannenkoppen met bliksemmotieven
gebakken aarde (ESKAF), 60 cm

architect: P.L. Marnette

Aan de Singelgracht, tegenover het begin van de Overtoom, staat het voormalige kantoorgebouw van de Gemeentetram, ontworpen door de Publieke werkenarchitect P.L. Marnette. In 1920 besloot de gemeenteraad van Amsterdam tot het bouwen van dit pand omdat het kantoorpersoneel van de Gemeentetram te talrijk was geworden om in het oude kantoor te herbergen. Door de bouw van het nieuwe kantoorpand op deze plek gingen de plannen om de Overtoom als verkeersader naar de binnenstad te laten fungeren niet door. Er waren namelijk ideeën om de Leidsegracht te dempen, zodat je via de Overtoom en de gedempte Leidsegracht snel in het centrum te komen. Door de bouw van dit dienstgebouw van de Gemeentetram is dus de Leidsegracht, een karakteristiek stukje Amsterdam behouden gebleven. Het gebouw is nog precies hetzelfde als in december 1923, toen het in gebruik werd genomen. De Gemeentetram is echter al jaren geleden uit het pand vertrokken.
De reliëfs van Hildo Krop op de pilasters van de beneden verdieping hebben betrekking op de geschiedenis van de mens en zijn vervoersmiddelen: van draagkoets, ridders te paard, omnibus tot trekschuit, met daartussen mannenfiguren met bliksemmotieven (elektrische tram). Dit laatste symbool komt aan de gevel veelvuldig voor. Rondom het gebouw staan hele rijen mannenfiguren met gestrekte armen voor elektrische bliksemschichten en aan de voorgevel mannenkoppen die net met hun neuzen boven de bliksemmotieven uitkomen en het elektriciteitssymbool met hun handen omklemmen. Boven de hoofdingang komt het elektriciteitssymbool nog één keer terug bij de gevelsteen met de knielende man. Aan beide kanten van de hoofdingang zijn ook nog hoeksteentjes te vinden van een ploegende boer achter zijn paard, als herinnering aan vervlogen tijden zonder elektriciteit. Aan de achterzijde van het pand komen de consolestenen van de voorkant terug in een serie van 11 stuks in gelid.

bron: Ons Amsterdam, oktober 1973
gevelstenen achterzijde pand - foto: loek van vlerken 04.04.2019

B 42 – Menselijke energie – 2e O.H.S. – Amsterdam

P.L. Takstraat 33, Amsterdam

1923-24

menselijke energie - foto: loek van vlerken 13.02.2011
menselijke energie - foto: loek van vlerken 13.02.2011 a. risalietbekroning: ‘Menselijke energie’

Bovenaan het gebouw staan twee identieke beeldhouwwerken die elkaars spiegelbeeld zijn. In deze voorstelling, over drie vlakken verdeeld, staat onderin de ‘energie’ met gespreide benen en armen afgebeeld. Vlak boven hem, geknield, half liggend tegen de muur een vrouw met een druiventros: de ‘vruchtbaarheid’. Daar boven staan drie figuren: de landbouw met landbouwgewassen, de industrie met gereedschappen en de handel met goederen. De bekroning van het beeld wordt gevormd door een groep van twee mannen en een vrouw die elkaar met hun armen omvatten. Zij kijken vanuit een schip in de verte; vanuit de vruchtbaarheid van de aarde en verschillende vormen van menselijk handelen zijn zij de mensen, die met vooruitziende blik naar de toekomst zien.
Weiberner tufsteen (inmiddels graniet), ca 420 cm

man met kalfjes - foto: loek van vlerken 03.06.2011 man met korenschoven - foto: loek van vlerken 03.06.2011
man met druiventrossen - foto: loek van vlerken 03.06.2011b. 3 typen gevelstenen:
Tussen de ramen van de derde verdieping zijn gevelstenen te zien met de volgende voorstellingen :
1. man met kalfjes
2. man met korenschoven
3. man met druiventrossen
tufsteen (inmiddels graniet), 60 cm

markttafereel - foto: loek van vlerken 13.02.2011 markttafereel - foto: loek van vlerken 13.02.2011
markttafereel - foto: loek van vlerken 13.02.2011c. 2 hoekstenen: markttafereel
Onder links en rechts bij de hekken aan de Jozef Israëlskade spiegelende hoekstenen van een veemarkttafereel waarop door middel van het aloude ‘handjeklap’ tot koop en verkoop wordt besloten, met het kalfje gelaten tussen de mannen in. Daarnaast staat een vrouw met koopwaar in haar handen.
tufsteen (inmiddels graniet), 102 cm

haventafereel - foto: loek van vlerken 17.02.2012
haventafereel - foto: loek van vlerken 03.06.2011d. 2 zuilkapitelen: haventafereel
In het portiek staan twee identieke afbeeldingen in spiegelbeeld van een haventafereel: drie mannen met zakken op hun nek, een zeilvaartuig en twee vrouwen die toekijken met achter hen gestileerde bomen.
tufsteen, 65 cm

ESKAF tegels - foto: loek van vlerken 03.06.2011
ESKAF tegels - foto: loek van vlerken 25.07.2017e. tegels
Een tableau, bestaande uit kleinere reliëftegels, is in zijn geheel voorstellingsloos, maar op de afzonderlijke tegels zijn geabstraheerde mens en dierfiguren te zien.
donkerbruine grès (ESKAF), 5 cm

ESKAF ajour tegels - foto: loek van vlerken 03.06.2011

ESKAF ajour tegels - foto: loek van vlerken 25.07.2017ajourtegel faun - foto: loek van vlerken 14.11.2017
e. ajourtegels
Tussen de ramen van de tweede en derde verdieping zijn ajourtegels geplaatst met voorstellingen van een zittende vogel, een springende gazelle, een staande vos, een hurkende faun en een papagaai.
donkerbruine grès (ESKAF), 20 cm

tafereel met Mercurius - foto: loek van vlerken 17.02.2012f. deurkalf: tafereel met Mercurius
Toepasselijk voor wat oorspronkelijk een handelsschool was, is boven de deur ‘Mercurius, de Romeinse god van de handel, in de wereld’ te zien. Vanaf links een knielende man (de wereldbol torsende Atlas), havenkranen, rokende schoorstenen van fabrieken, Mercurius met gestrekte armen, gestileerde planten en bloemen en helemaal rechts een zittende vrouw met kind.
teakhout, 42 cm

architect A.J. Westerman

gevel Jozef Israëlskade - foto: loek van vlerken 23.02.2012

Hildo Krop maakte beeldengroepen voor twee monumentale schoolgebouwen, een H.B.S. (Hogere Burgerschool) en een O.H.S. (Openbare Handelsschool) aan de P.L. Takstraat / Jozef Israëlskade die in elkaars spiegelbeeld gebouwd zijn. De twee gebouwen zijn samengevoegd tot het huidige Berlage College.  De ornamentiek aan deze gebouwen behoren tot de grotere en meer complexe werken van Krop. De risalietbekroningen zijn elk ongeveer 2,5 meter breed en diep en 3,5 meter hoog. Aan ieder gebouw zijn twee groepen met dezelfde, spiegelbeeldige voorstellingen geplaatst. Op het oostelijke gebouw, de Openbare Handelsschool, is de ‘Menselijke energie’ voorgesteld. Helaas hadden de sculpturen zeer geleden door de klimatologische omstandigheden. De beelden staan door hun hoge positie volop bloot aan regen en wind. De gebruikte tufsteen bleek weinig bestand tegen deze omstandigheden en de verwering was in een zeer vergevorderd stadium. Verschillende delen (koppen) waren in de loop van de tijd al los geraakt. De beelden waren er dermate slecht aan toe dat van enige vorm van restauratie geen sprake meer kon zijn.
Derhalve werd besloten om tot replicatie over te gaan in duurzamer graniet. De originelen beelden werden gedemonteerd en naar het ambachtelijk beeldhouwatelier van Ton Mooy in Amersfoort getransporteerd. Daar werden de ontbrekende delen met behulp van historische foto’s opgewerkt met gips. Van deze ‘tijdelijk gerestaureerde’ originelen werden zo exact mogelijke granieten kopieën gemaakt. Een fragment van de oorspronkelijke tufstenen beelden, een van de betere delen, is herplaatst in de schouwburg van Steenwijk, de geboorteplaats van Krop.

bronnen: Kunst aan de straat , redactie Joost de Wal, 2009; Een Amsterdamse School, Ger van Berlo e.a., 2005

fragment origineel beeld – Schouwburg Steenwijk

B 33 – De geboorte van de Daad – 1e H.B.S. 3 – Amsterdam

P.L. Takstraat 34, Amsterdam

1921-24

de geboorte van de daad - foto: loek van vlerken 13.02.2011 de geboorte van de daad - foto: loek van vlerken 13.02.2011
de geboorte van de daad - foto: loek van vlerken 20.10.2011a. risalietbekroning: ‘De geboorte van de daad’
Bovenaan het gebouw staan twee identieke beeldhouwwerken die elkaars spiegelbeeld zijn. De voorstelling ‘De geboorte van de daad’ is over drie vlakken verdeeld. Ongetwijfeld wordt daarmee de goede daad bedoeld die tot het geluk van de mensheid moet leiden. Het kind onder aan de muur stelt de geboorte van de daad zelf voor. Het rust tegen een grote vrouwenkop die de zachtheid voorstelt. Vlak daarboven stelt een streng uitziende mannenkop de bezonnenheid voor. Vlak boven het kind is een tegen de muur zittende mannenfiguur te zien die zijn gebogen hoofd met zijn hand ondersteunt (de twijfel). Meer van de muur af zijn trapsgewijs drie mannenfiguren te zien. De onderste kijkt nog neer op het kind. De tweede werpt al een blik over de Jozef Israëlskade en de derde leidt het paard; hij is degene die het geluk van de daad zelf kent.
Weiberner tufsteen (inmiddels graniet), 420 cm

gevelsteen - foto: loek van vlerken 17.02.2012
gevelsteen - foto: loek van vlerken 17.02.2012b. gevelstenen:
.staande vrouw met geknielde man
. V-vorm met slangenmotief
Boven de ramen van de derde verdieping zijn gevelstenen aangebracht voorstellende een staande vrouw, het hoofd steunend in haar hand, met onder haar een half liggende, half knielende man. De tussenliggende gevelstenen vertonen een V-vormige figuur met aan weerszijden een slang.
tufsteen (inmiddels graniet), 60 cm

de greep naar het schone - foto: loek van vlerken 13.02.2011
c. 2 hoekstenen onder middenrisaliet: ‘De greep naar het schone’
Onder links en rechts bij de hekken aan de Jozef Israëlskade spiegelende hoekstenen van een man met tussen zijn opgeheven armen een vogel.
tufsteen (inmiddels graniet), 102 cm
zuilkapitelen - foto: loek van vlerken 26.10.2013d. 2 zuilkapitelen naast hoofdingang:
Zowel links als rechts dezelfde afbeelding in spiegelbeeld ‘’ , het veel koppige monster dat door de Griekse held Heracles werd verslagen.
tufsteen 65 cm

ESKAF tegels - foto: loek van vlerken 17.02.2012

ESKAF tegels - foto: loek van vlerken 25.07.2017e. tegels
Een tableau, bestaande uit kleinere reliëftegels, is in zijn geheel voorstellingsloos, maar op de afzonderlijke tegels zijn geabstraheerde mens en dierfiguren te zien.
donkerbruine grès (ESKAF), 5 cm

ESKAF ajour tegels - foto: loek van vlerken 20.10.2011

ajourtegel faun - foto: loek van vlerken 14.11.2017
e. ajourtegels
Tussen de ramen van de tweede en derde verdieping zijn ajourtegels geplaatst met voorstellingen van een zittende vogel, een springende gazelle, een staande vos, een hurkende faun en een papagaai.
donkerbruine grès (ESKAF), 20 cm

pan te midden van het heelal - foto: loek van vlerken 17.02.2012
pan te midden van het heelal (detail) - foto: loek van vlerken 25.07.2017f. deurkalf boven hoofdingang: ‘De Mens’ of ‘Pan te midden van het heelal’
Van links naar rechts zijn te zien: wolken, een berg, zittende leeuw, heuvels, bomen, een berg en wolken. In het midden staat Pan met zijwaarts gestrekte armen.
teakhout, 42 cm

architect: A.J. Westerman

gevel Jozef Israëlskade - foto: loek van vlerken 23.02.2012
Hildo Krop maakte beeldengroepen voor twee monumentale schoolgebouwen, een H.B.S. (Hogere Burgerschool) en een O.H.S. (Openbare Handelsschool) aan de P.L. Takstraat / Jozef Israëlskade die in elkaars spiegelbeeld gebouwd zijn. De twee gebouwen zijn samengevoegd tot het huidige Berlage College.  De ornamentiek aan deze gebouwen behoren tot de grotere en meer complexe werken van Krop. De risalietbekroningen zijn elk ongeveer 2,5 meter breed en diep en 3,5 meter hoog. Aan ieder gebouw zijn twee groepen met dezelfde, spiegelbeeldige voorstellingen geplaatst. Op het westelijke gebouw, de 1e H.B.S. met 3 jarige cursus, is de ‘Geboorte van de Daad’ voorgesteld. Helaas hadden de sculpturen zeer geleden door de klimatologische omstandigheden. De beelden staan door hun hoge positie volop bloot aan regen en wind. De gebruikte tufsteen bleek weinig bestand tegen deze omstandigheden en de verwering was in een zeer vergevorderd stadium. Verschillende delen (koppen) waren in de loop van de tijd al los geraakt. De beelden waren er dermate slecht aan toe dat van enige vorm van restauratie geen sprake meer kon zijn. Derhalve werd besloten om tot replicatie over te gaan in duurzamer graniet. De originelen beelden werden gedemonteerd en naar het ambachtelijk beeldhouwatelier van Ton Mooy in Amersfoort getransporteerd. Daar werden de ontbrekende delen met behulp van historische foto’s opgewerkt met gips. Van deze ‘tijdelijk gerestaureerde’ originelen werden zo exact mogelijke granieten kopieën gemaakt.

bronnen: Kunst aan de straat , redactie Joost de Wal, 2009
Een Amsterdamse School, Ger van Berlo e.a., 2005

B 35 – Rietschool – Almelo

Violierstraat 81, Almelo

1919-1922

midden timpaan - foto: loek van vlerken 28.11.2013midden timpaan - foto: loek van vlerken 28.11.2013
een timpaanvulling van een lopende man met aan weerzijden een rij dennenbomen
donkerbruine grès, ca. 100 cm

timpaan met faun - foto: loek van vlerken 28.11.2013timpaan met faun (detail) - foto: loek van vlerken 28.11.2013timpaan met faun (detail) - foto: loek van vlerken 28.11.2013timpaan met faun (detail) - foto: loek van vlerken 28.11.2013
twee maal een timpaanvulling met een faun als kariatide met aan weerszijden een rij kleinere dieren met aan het eind een dennenboom
donkerbruine grès, ca. 125

opdrachtgever: Publieke Werken, Almelo
architect: W.K. de Wijs sr.

 

De school is gebouwd in 1919 als gemeentelijke MULO en werd in 1922 in gebruik genomen. Als architect werd Willem Karel de Wijs sr. aangewezen, die ook verantwoordelijk was voor het ontwerp van de wijk De Riet. Zowel de school als de architectuur van de wijk werden opgetrokken in de stijl van de Amsterdamse School. De aan de voorgevel van de school aangebrachte reliëfs van Hildo Krop zijn te vinden ter hoogte van de hoofdentree en de zij-risalieten van de voorgevel van het pand. Het aardewerk hiervan was afkomstig van de Steenwijkse aardewerkfabriek ESKAF.

Het Hildo Krop Museum in Steenwijk bezit twee fragmenten van de zij-risalieten, namelijk de vos en de marter:

vos (timpaanelement) - foto: loek van vlerken 26.03.2018
timpaanelement ‘vos’ – grès
marter (timpaanelement) - foto: loek van vlerken 26.03.2018
timpaanelement ‘marter’ – gebakken aarde

 

In 2017 is de school getransformeerd tot wooncomplex waarbij de gevelornamenten behouden zijn gebleven:gevel rietschool november 2013 - foto: loek van vlerken 28.11.2013gevel rietschool augustus 2017 - foto: loek van vlerken 02.08.2017

De zandstenen reliëfs net boven de hoofdentree zijn van de hand van Gijs Jacobs van den Hof (1889-1965). Deze Arnhemse beeldhouwer was net als Krop, de zoon van een bakker. Tussen 1906 en 1921 woonde en werkte hij voornamelijk in Amsterdam en was bevriend met Hildo Krop.
bron: Wikipedia
gevelversiering boven entree voormalige rietschool - foto: loek van vlerken 02.08.2017

B 18 – Zittende pottenbakker – Steenwijk

Fabrieksgebouw ESKAF
Parallelweg 2, Steenwijk

1918 (1920?)

zittende pottenbakker aan draaischijf - foto: loek van vlerken 08.05.2017
2 pijlerbekroningen: zittende pottenbakker aan draaischijf, onderaan bloemen,  gazellekopje en een maraboe

oorspronkelijk links en rechts van de hoofdingang

donkerbruine grès, 47 cm

architect: G.F. la Croix

ESKAF fabriek ca.1920 - foto: hildo krop museum
ESKAF fabriek ca.1920 – foto: Hildo Krop Museum, Steenwijk

In 1918 besloten Hillebrand Ras (1878-1941) en zijn oom Hein Krop (1851-1938), de vader van Hildo, in Steenwijk een aardewerkfabriek op te richten om de plaatselijke industrie te stimuleren. De keuze van de architect voor de te bouwen nieuwe fabriek viel op de Amsterdamse architect Guillaume la Croix, behorend tot de kring van de Amsterdamse School. Deze keuze zal zonder twijfel door inbreng van Hildo Krop bewerkstelligd zijn. Voor deze N.V. Eerste Steenwijker Kunstaardewerk Fabriek “ESKAF” ontwierp de la Croix in 1919 een fabrieksgebouw. Van het ontwerp van La Croix met de opvallende paraboolvormige kap van de productiehal is weinig meer herkenbaar dan de zijgevel van het kantoor. Aan weerszijden van de hoofdingang bevonden zich twee pilasters bekroond met een zittende pottenbakker met draaischijf, in donkerbruin gres uitgevoerd van de hand van Hildo Krop.

Een derde, extra aangemaakt exemplaar bevond zich in het interieur van de voormalige woning van de ESKAF-bedrijfsleider A. Schöder in Huizen (ingemetseld in een schoorsteenpartij). Na de liquidatie van de fabriek in Steenwijk in 1927, maakte de ESKAF immers een doorstart in Huizen. In 2012 werd dit derde exemplaar van de pottenbakker  aan het Hildo Krop Museum geschonken door de familie Visser uit het Noord-Hollandse Huizen. Hiermee keerde deze  pottenbakker, zittend achter zijn draaischijf, na 85 jaar weer terug in Steenwijk. De twee exemplaren van de oorspronkelijke ESKAF-fabriek werden al eerder als bruikleen aan de Hildo Krop collectie in Steenwijk afgestaan.

Er blijkt nog een decoratie aan de buitenmuur gezeten te hebben. Hiervan getuigt een foto uit het persoonlijke archief van Hildo Krop. Onder een arend op een bergtop zien we twee lopende figuren, waarvan een met een sikkel. Over dit reliëf is niets bekend.gevelfragment ESKAF-fabriek met reliëf van Hildo Krop – foto: Hildo Krop Museum, Steenwijk

Naast Hildo Krop waren W.H. van Norden, W. Bogtman en J. Jongert de eerste jaren de kunstenaars die ontwerpen voor het veelal geglazuurde werk leverden. Na acht jaar van tegenvallende financiële resultaten werd de fabriek in 1927 geliquideerd, en kregen de gebouwen een andere bestemming.
De kwantitatieve inbreng van Hildo Krop voor ESKAF-Steenwijk is groot en bijzonder gevarieerd te noemen. Deze bestond uit ontwerpen van een vijftigtal modellen voor vazen, dekselpotten, schalen, bekers en kleinplastiek; diverse soorten (ajour)tegels in grès, chamotte en gietklei die voornamelijk zijn toegepast in scholen in Amsterdam; verschillende modellen voor bouwkeramiek. Dit betrof veelal grote keramische objecten die meestal aan de buitenkant van de gevels van huizen, scholen en andere gebouwen werden aangebracht. Ook de genoemde pilasterbekroning met de voorstelling van een pottenbakker aan een draaischijf behoren tot deze categorie.

bron: Hildo Krop en zijn ontwerpen voor de ESKAF, Wim Spitzen/Antoine Verschuuren – ICK, 2009

 

voorbeelden van ontwerpen van Hildo Krop voor ESKAF:

ajourtegel met raaf - foto: hildo krop museum tegels school p.l.takstraat, amsterdam - foto: 17.02.2012 ajourtegels school p.l.takstraat, amsterdam - foto: 17.02.2012 timpaanvulling - faun, rietschool, almelo - foto: 28.11.2013 relieftegel - school hygieaplein, amsterdam - foto: 15.03.2011 tegel - oogsten - ca1925 - foto: hildo krop museum dekselpot - model 115 - foto: hildo krop museumdekselpot met raaf - model 119B - foto: hildo krop museumdekselpot met steenbok - model 102- foto: loek van vlerken 01.07.2016

Me 24 – Etalagepanelen voor juwelier Steltman – Den Haag

Noordeinde 42a, Den Haag

ca. 1920

faun met dieren en bloemen - foto: loek van vlerken 14.11.2017
faun met bloemen en dierenfaun met dieren en bloemen -foto: wendingen 1925 nr.2 (collecie loek van vlerken)
tweede paneel met faun – foto: Wendingen 1925 nr.2
staande vrouw met slang en bloemen - foto: loek van vlerken 14.11.2017
staande vrouw met slang en bloemenparelvisser - foto: loek van vlerken 14.11.2017
parelvisser met mes, haai, zeeplanten en -dierenfaun met dieren en bloemen (detail vosje) - foto: loek van vlerken 14.11.2017
faun met dieren en bloemen (detail: vosje)faun met dieren en bloemen (detail vogels) - foto: loek van vlerken 14.11.2017
faun met dieren en bloemen (detail: vogels)faun met dieren en bloemen (detail gazelle en egel) - foto: loek van vlerken 14.11.2017
faun met dieren en bloemen (detail: gazelle, rups en egel)

a. twee verschillende panelen met een faun met dieren en bloemen
b. achterwandpaneel etalage: staande vrouw met slang en bloemen
c. achterwandpaneel etalage: parelduiker met mes en haai, zeeplanten en –dieren

ajourreliëfs, coromandelhout, a. 39x 83,5 cm; b. en d. 40 x 55 cm; c. 39,5 x 55 cm

Als beeldhouwer had Krop rond 1920 al behoorlijk naam gemaakt. Er kwamen flink wat opdrachten voor bouwbeeldhouwwerk uit het hele land binnen. In de hoofdstad waren de eerste versieringen aan bruggen van zijn hand verschenen. Maar daarnaast bleven ook de aanvragen voor het vervaardigen van meubels en complete interieurs binnenkomen. In 1920 kreeg Krop van zijn Steenwijkse jeugdvriend Johannes Steltman het verzoek om het winkelpand van zijn juwelierszaak aan het Noordeinde in Den Haag in te richten. Krop ging voortvarend te werk. De winkel moest een kunstzinnige uitstraling krijgen, een uitstraling die uniek was in de Haagse binnenstad. Er kwam een nieuwe etalage, waarbij het bovendeel met gebrandschilderd glas werd uitgevoerd. Ook ontwierp Krop nieuwe deurpartijen met mooie bovenlichten.


winkelpand Noordeinde 42a – ca. 1925 (foto: archief Steltman)


winkelpand Noordeinde 42a – 2019


glas-in-loodraam


fragment winkeldeur

deurlichten met huisnummer 42 en monogram JS

Een wand bij het entree werd van boven tot onder voorzien met donkerbruine ESKAF-grèstegels met voorstellingen van mens en dier.

faun met dieren en bloemen (foto - wendingen 1925 nr.2)
foto: Wendingen 1925 nr.2

Voor de binnenkant van de etalage ontwierp Krop coromandelhouten ajourpanelen met verschillende voorstellingen. Een paneel laat een parelduiker met een mes en een haai zien als verwijzing naar parels, welke een specialiteit van Steltman was. Een ander paneel verbeeldt een staande vrouw met slang en bloemen en twee verschillende reliëfpanelen met een faun in de natuur, compleet met bloemen en dieren.
Ook het interieur van de winkel  onderging een metamorfose. Krop ontwierp diverse meubelen: een toonbank met vitrinekasten en laden, bureaus, stoelen, krukjes, tafels en zelfs een tapijt (zie Me23).

interieur juwelier steltman, den haag - foto: lagerweij-polak
foto: Lagerweij-Polak

In 1933 werd het interieur van de winkel uitgebreid en volgens een plan van Krop gemoderniseerd met een licht muurbekleding, nieuwe lampen en een andere opstelling van kasten en vitrines. In 1964 werd de zaak ingrijpend verbouwd, waarbij de panelen het veld moesten ruimen en werden opgeslagen.

Bij de tentoonstelling ‘100 jaar Steltman’ in het Gemeentemuseum (het huidige Kunstmuseum) in Den Haag in 2017/18 waren drie ajourreliëfs en enkele meubelstukken uit dit interieur tentoongesteld.

Gedurende een tentoonstelling gewijd aan Krops’ faunen, in het Hildo Krop Museum in Steenwijk (van 2019 t/m 2020), is het ajourreliëf  faun met bloemen en dieren te bewonderen.

bron: Steltman catalogus, Gemeentemuseum, Den Haag

B 45 – Bankgebouw Rotterdamse Bankvereniging – Den Haag

Kneuterdijk 8, Den Haag

1924


exterieur:
a. sluitsteen
Staande man, omringd door figuren met emblemen van land- en bosbouw en industrie, handel en wetenschap

Würtembergse travertin, 180 cm

stuurman - foto: loek van vlerken 01.06.2011 man met bundel pijlen - foto: loek van vlerken 01.06.2011 twee slangen - foto: loek van vlerken 01.06.2011 man met tandwiel - foto: loek van vlerken 01.06.2011
stuurman, man met pijlen, twee slangen, man en tandwiel

zittende vrouw - foto: loek van vlerken 01.06.2011 sjouwer met fruit - foto: loek van vlerken 01.06.2011 schip met vogels - foto: loek van vlerken 01.06.2011 man met plant - foto: loek van vlerken 01.06.2011
vrouw met fruit, fruit sjouwende man, schip en vogels, lopende man met fruit

druiventrossen - foto: loek van vlerken 01.06.2011 wolf met druiventrossen - foto: loek van vlerken 01.06.2011 gevel - foto: loek van vlerken 01.06.2011
druivenstam met trossen, vos en druivenstam, fragment gevel

mercuriushoed en staf - vrouw met plant - man met plant - foto: loek van vlerken 05.12.2015
mercuriushoed en staf, vrouw met plant, man met plant


paard en masker-versie 1, paard en masker-versie 2, mercuriushoed en staf


man met driehoek en arend, vrouw met slang

paard met masker - mercuriushoed met staf - foto: loek van vlerken 05.12.2015
paard en masker-versie 1, mercuriushoed en staf

gevel - foto: loek van vlerken 01.06.2011

b. gevelstenen

Würtembergse travertin, 70/48 cm

ajourtegels in de hal – foto (ca. 1924): Art & Heritage, Amstelveen

interieur:
c. ajourtegels
donkerbruine grès (ESKAF), 28 cm
bruin geglazuurde ajourtegels (ESKAF), 30 cm
Het hele interieur is verloren gegaan bij de verbouwing in 1965-67

architect: H.F. Mertens

Hildo Krop probeerde in zijn beeldhouwwerken de identiteit van het gebouw duidelijk te maken door motieven te kiezen die verband hebben met wat er zich in het gebouw afspeelt. Bij dit bankgebouw plaatst hij boven de ingang een sluitsteen, waarop een man te zien is met half opgeven armen en de handpalmen naar buiten gekeerd. Deze open handen laten zien dat de bank eerlijk is en nooit het vertrouwen van de klanten beschaamt. De figuren rondom de man dragen attributen van de land- en bosbouw, de industrie, handel en wetenschappen. Zij kunnen hun werk goed doen dankzij de goede financiering van de bank. De vele steentjes aan de gevel zijn wat meer anekdotisch. We zien onder meer maskerkoppen in combinatie met een paardje, druiventrossen, mannen met fruit en vrouwen met bloemen. Ook zijn er stenen met symbolische verwijzingen zoals de Mercuriushoed en –staf naar de handel en de man met een tandrad naar arbeid en industrie.

Binnen in het gebouw, met name inde hal, was ook werk van Krop te vinden. De enige foto die bekend is van het oorspronkelijke interieur, laat achter de klok vaag de ajourtegels (grès?) zien. Waarschijnlijk zaten onder de klantenbalie de bruine geglazuurde tegels.

Het  Hildo Krop Museum in Steenwijk bezit enkele gipsen voorstudies (51 cm) van deze gevelversieringen:
gips studies - foto: loek van vlerken 07.05.2018

oorspronkelijke ingang – foto: archief Hildo Krop Museum, Steenwijk

gipsen model van het reliëf boven de ingang- foto: archief Hildo Krop Museum, Steenwijk

bron: Een hechte verbintenis, Botine Koopmans, 2011
met dank aan Bart van Lienden

B 25 – Gevelsteen postkantoor – Steenwijk

Oosterstraat 88, Steenwijk

1920-21

wapen van nederland - foto: loek van vlerken 27.06.2012

geglazuurde polychrome keramiek, 120 cm

architect: H.Th. Teeuwisse

 

gevel postkantoor steenwijk - foto: loek van vlerken 27.06.2012

In 1920 werd in Krop’s geboorteplaats Steenwijk een nieuw postkantoor gebouwd. Krop kreeg de opdracht een gevelversiering voor het nieuwe pand te ontwerpen. Dit ontwerp werd vervaardigd door de Eerste Steenwijker Kunst Aardewerkfabriek, de ESKAF. De verschillende elementen zijn polychroom geglazuurd in heldere kleuren en vormen samen een compositie, die is aangebracht boven de hoofdingang van het gebouw. Het geheel verbeeldt het gekroonde wapen van Nederland, gedragen door twee leeuwen, waaronder de tekst:

JE MAINTIENDRAI

De leeuwen worden geflankeerd door twee mannen, de linker man met de posthoorn en een boot (post over zee), de rechter met een postduif en een trein (post over land).

tegeltableau postkantoor steenwijk (details) - foto: loek van vlerken 27.06.2012