Tagarchief: botterweg auctions

V 36 – Condor

particuliere collectie

1920

condor - foto: loek van vlerken  30.03.2019
condor - foto: loek van vlerken  30.03.2019
condor - foto: loek van vlerken  30.03.2019
condor - foto: loek van vlerken  30.03.2019

brons 9 cm

Hildo Krop heeft dit sculptuurtje ontworpen voor Winkelman & van der Bijl, Amsterdam. In maart 2019 werd het bronzen beeldje aangeboden bij Botterweg Actions in Amsterdam met de titel “Lammergier”. Het beeldje toont sporen van verguldsel, wat duidt dat het oorspronkelijk was verguld.
Dit is een bijzonder werkje in het oeuvre van Krop, in die zin dat de vogel  nogal geabstraheerd is, iets wat je bij hem niet veel tegenkomt. Vergelijk deze Condor met bijvoorbeeld de Gier (V14), een naturalistisch ijzeren beeld van 23,5 cm van drie jaar eerder.

V14 – Gier
foto: archief Hildo Krop Museum, Steenwijk

V 106 – Portret van de heer L. – Steenwijk

Hildo Krop Museum, Steenwijk

ca. 1936

de heer ludwik - foto: loek van vlerken 25.09.2017

de heer ludwik - foto: loek van vlerken 25.09.2017

brons, 49 cm

Rond 1936 maakte Hildo Krop een bronzen portret van de heer  ‘L’. Deze letter stond voor Ludwik, een communist en zijn werkelijke naam was Ignace Poretsky. Hij was van oorsprong Pools en opereerde als Russisch spion. Naast de naam Ludwik voerde hij ook de schuilnamen Hermann Eberhardt en Ignace Reiss. In 1928-29 woonde hij in Amsterdam en keerde daarna regelmatig terug in Nederland voor spionagewerk voor de Sovjet Unie. Met zijn vrouw en zoontje was hij vanaf 1935 regelmatig te gast bij Hildo Krop in zijn woning aan de Amstel. Ook kwam hij vaak langs in Krops’ atelier aan de Plantage Muidergracht. Ludwiks vrouw, Elsa Poretsky, schreef in haar memoires zeer hartelijk over Krop. Er mag aangenomen worden dat er een goede verstandhouding bestond tussen Krop en Ludwik.

In 1937 bereikte de terreur van Stalin een hoogtepunt. Duizenden vermeende tegenstanders van Stalin werden gearresteerd en doodgeschoten. Ook de top van het Rode Leger werd geliquideerd. Daar waren veel vrienden van Ludwik bij, wat hem aan het denken zette. Uiteindelijk schreef hij een emotionele brief aan Stalin waarin hij brak met Moskou. Ook stuurde hij zijn hoge onderscheidingen terug. Uiteraard moest hij onderduiken en weg uit Holland, maar binnen twee maanden had de Russische geheime dienst hem al weer getraceerd. Hij bevond zich in Zwitserland en het duurde niet lang of hij werd geliquideerd. Meneer Ludwik werd in een dorp vlak bij Lausanne op straat gevonden, met zeven kogels in zijn hoofd en buik.

Na de Tweede Wereldoorlog werd Krop door de Binnenlandse Veiligheidsdienst aan de tand gevoeld over zijn vriendschappelijke relatie met deze Russische spion. De betreffende BVD-ambtenaar concludeerde dat Krop wellicht Ludwik enige diensten had bewezen, maar dat de relatie hoofdzakelijk berustte op wederzijdse symphatie. “Hildo was geen apparatsjik. Hij was politiek niet zo slim, hij was vooral een idealist..”.

In het boek van Igor Cornelissen, ‘De GPOe op de Overtoom’ over de reconstructie van de wandelgangen van de Russische spion Ludwik, wordt melding gemaakt van het bestaan van een Stalin-buste. Hildo Krop zou het voor het twintigjarig jubileum van de Sovjet Unie hebben gemaakt. Cornelissen schrijft: “In november 1937, twee maanden na de moord op Ignace Reiss (Ludwik red.), huurde de Communistische Partij Holland het Concertgebouw af. ( … ) Het hoogtepunt van de avond werd gevormd door de onthulling van een buste van Stalin die was gemaakt door Hildo Krop. Een door Theun de Vries vervaardigd gedicht werd plechtig voorgedragen.” In de monografie ‘Hildo Krop’ van E.J. Lagerweij-Polak staat echter te lezen dat deze bijeenkomst niet in het Concertgebouw plaats vond, maar in de Apollohal. Ook wordt er gerefereerd aan een brief van 13 juli 1990 van Theun de Vries aan Lagerweij-Polak, waaruit blijkt dat de schrijver/dichter De Vries, wel bij de viering aanwezig was, maar zich niets kon herinneren van een onthulling en voordracht. Er blijkt echter wel een, door Krop vervaardigde buste van Stalin te bestaan. Op de veiling van 13 oktober 2009 werd bij Botterweg Auctions een ebbenhouten sculptuur (19 cm hoog) aangeboden met de titel: “Stalinbuste”. Het beeld is gemerkt met de inscriptie ‘HLK’.

bron: De GPOe op de Overtoom, Igor Cornelissen, 1989

stalinbuste - botterweg auctions 2009
Stalinbuste – foto: Botterweg auctions, 2009

Mo 32 – Monument voor de gevallen werknemers van het PTT-bedrijf – Den Haag

Nassauplein, Den Haag

1947-48

monument voor de gevallen werknemers van de ptt - foto: loek van vlerken 20.07.2012   monument voor de gevallen werknemers van de ptt (detail) - foto: loek van vlerken 20.07.2012monument voor de gevallen werknemers van de ptt (detail) - foto: loek van vlerken 20.07.2012monument voor de gevallen werknemers van de ptt (detail) - foto: loek van vlerken 20.07.2012monument voor de gevallen werknemers van de ptt (detail) - foto: loek van vlerken 20.07.2012
Italiaanse travertin, 700 cm

Het monument van Hildo Krop is een zuil, bekroond met een kapiteel waarin Sint-Joris en de draak zijn afgebeeld. Op het kapiteel is een beeld van een staande mannenfiguur geplaatst, wat de verpersoonlijking is van de herrijzenis. Aan de voet van de zuil bevindt zich een beeldengroep van een liggende vrouwen- en mannenfiguur, zij symboliseren de oorlogsslachtoffers.

inscriptie met tekst van Krop:

VELEN VIELEN – ZO WEERLOOS
ALS HALMEN VOOR DE ZEIS
ENKELEN STONDEN – EN ZONGEN
ZONGEN EEN OUDE WIJS
DE OUDE WIJS VAN VRIJHEID
DIE TRILT IN ELK LEVEND HART

De tekst op de achterzijde van het voetstuk luidt:

OPGERICHT TER NAGEDACHTENIS
VAN DE WERKERS VAN HET PTT-BEDRIJF
GEVALLEN IN DE OORLOGSJAREN
1940-1945

monument voor de gevallen werknemers van de ptt aan de Zeestraat - foto: hildo krop museum
Monument aan de Zeestraat – foto: Hildo Krop Museum, Steenwijk

Op 4 mei 1950 werd het monument onthuld bij Kantoor van de Centrale Directie van de P.T.T. aan de Zeestraat. In 1989 verhuisde de Centrale Directie naar Voorburg. Het monument vond toen een plek op het Nassauplein.

Voor de beelden van dit monument maakte Krop drie keramische polychrome reliëfs van 14 cm hoog. Deze studies uit ca. 1946 werden getoond op de herdenkingstentoonstelling ‘Hildo Krop 1884-1970 – beeldhouwer en ceramist’, welke in 1984 werd gehouden bij Kunsthandel G.J. Scherpel in Den Haag.

ontwerpen monument - reliëf plaquettes - foto: kunsthandel g.j. scherpel
foto: Kunsthandel G.J. Scherpel

ontwerpen monument - reliëf brons - foto: loek van vlerken 07.01.2019

In het depot van het Hildo Krop Museum in Steenwijk liggen de gipsen mallen van deze studies en bovendien vier bronzen afgietsels. Het vrouwfiguur, het mannenfiguur met opgetrokken been en rechter arm over het hoofd en twee maal dezelfde wijdbeens staande man. Het was niet bekend of Krop ooit zelf werk in brons heeft gegoten. Navraag bij Krops’ laatste assistent Henk Oddens leverde de informatie op dat Krop deze techniek zelf nooit heeft gebezigd. Wel heeft Oddens zelf in de jaren zestig in het atelier van Krop enkele kleine werken, waarvan mallen bestonden in brons gegoten. Waarbij mag worden aangenomen dat het gaat om de hierboven afgebeelde bronzen.
Naast deze drie (plus één) reliëfs, blijkt er in ieder geval nog één extra onderdeel van deze afgietsels te bestaan. In november 2018 werd er namelijk een bronzen reliëf van de man met opgetrokken knie en rechter arm over het hoofd aangeboden bij Botterweg Auctions, Amsterdam, met de omschrijving:

‘Bronzen ornament “Staande man”, ontwerp & uitvoering Hildo Krop, in eigen atelier / Amsterdam ca.1925’, waarbij de datum dus niet klopt.

postzegels 'weldadigheidszegels' - zomer 1950 - collectie: loek van vlerkenIn de serie “Weldadigheidspostzegels Zomer 1950” is het beeld van Krop terug te vinden.
Weergegeven zijn achtereenvolgens een fragment van dit monument in Den Haag, een dijkwerker, een modern flatgebouw (Zuidplein, Rotterdam), moderne oogstmachine, een nieuw brugdeel, en een motorschip. De serie was bedoeld om de wederopbouw in Nederland na de tweede wereldoorlog te verbeelden. Er moest in die tijd hard worden gewerkt. We zien nieuwe dijken, woningen, bruggen en boten en activiteiten in de landbouw om het volk voldoende te eten te geven.
Het zal duidelijk zijn dat het ontwerp van de Krop-postzegel niet echt past bij het herstel van dijken, het herstel van bruggen, het herstel van het transportwezen, herstel van de woningvoorraad en het herstel van de landbouwgronden. De directie van de toenmalige PTT wilde ook de “geestelijke wederopbouw” opnemen in deze serie en daarom zou deze zegel zijn toegevoegd.

bronnen: catalogus Herdenkingstentoonstelling Hildo Krop 1884 – 1970 Beeldhouwer en ceramist, Kunsthandel G.J. Scherpel B.V., Den Haag, 1984;
website Botterweg Auctions, Amsterdam (veilingdatum: 4 november 2018)
Henk Oddens , 2018