Vught

Deinterneerde collaborateurs in kamp Vught ca.1945 (bron: De Oorlogsgids, Jan H. Kompagnie, 2005)
Geïnterneerde collaborateurs in kamp Vught ca.1945 (bron: De Oorlogsgids, Jan H. Kompagnie, 2005)

 

Mail aan mijn oudste zuster Riet Smit.

10 januari 2010

Hoi Riet,
Je vroeg me nog naar Nationaal Monument Kamp Vught. Dat was een zeer indrukwekkend bezoek. De hele omgeving was wit besneeuwd. Op het terrein waarin in WO II Kamp Vught lag, is tegenwoordig een gevangenis gevestigd en een kazerne. In de zomermaanden kun je met een rondleiding op het kazerneterrein naar een oorspronkelijke uitkijkpost lopen. In de winter niet. We bezochten wel het oorspronkelijke crematorium en daarnaast is een indrukwekkend gedenkteken neergezet voor de weggevoerde Joodse Reconstructie wachttoren buitenterrein herinneringscentrum foto 8-1-2010kinderen. Een gruwelijke daad, hierdoor zo voelbaar, dat het me de tranen in de ogen dreef. Zoals gezegd was het buitenterrein bij ons bezoek, dik besneeuwd. We waren de enige bezoekers deze ochtend. Ook in het nieuw gebouwde museum dat zo’n jaar of tien geleden geopend is en heel goed is ingericht. Sober, maar met een duidelijk verhaal. Het is heel belangrijk voor educatieve activiteiten. Want het heeft absoluut zin om de 2e Wereldoorlog te blijven gedenken in een context van oorlog voeren in de actualiteit. Een paar tekstborden worden gewijd aan de functie die Vught Historische reconstructie woonbarak - foto: 08.01.2010had als interneringskamp voor collaborateurs, na de oorlog. Ik wilde ook iets meer weten over de tentoonstelling Holocaust bij Bullets. In de Oekraine zijn op grote schaal, met actieve inzet van de bevolking, de Joodse burgers met de kogel vermoord. Ik kende wel al een deel van deze geschiedenis. De zaak Menten is hiermee verbonden en toen het speelde, eind zeventiger jaren en begin jaren tachtig heeft ook de Nederlandse regering een onduidelijke rol gespeeld. En er blijft, ook bij ex-SSers een groot zwijgen hangen over de manier waarop de moordpartijen werden georganiseerd. Sinds het begin van de 90 jaren is een Franse priester bezig om getuigenissen vast te leggen. Dit onderzoek zal ook verder gaan in de Baltische staten. Ik probeer Pa’s antwoord over mijn vraag destijds over dat mensen doden, meer relief te geven. Vandaar mijn interesse in deze tentoonstelling. Ik heb daar een zeer inzichtelijk klein essay gekocht. En een boek over de huidige opstelling in het Kamp. Dat kun je zeker een keer inzien als je belangstelling hebt. En ik vind het zeker wel een bezoek waard. Naast het kamp ligt het recreatieterrein de Ijzeren Man. Dat is een groot meer. Toen wij er waren werd erop geschaatst. Ik heb afgelopen week veel reacties gehad van collega’s, ook van andere afdelingen, waaronder dus veel NRC-lezers zijn. En ook een mooie reactie van mijn boekimporteur die ik eigelijk helemaal niet goed ken. Maar hij had een vader die als student voor de arbeitseinsatz bij de volkswagenfabriek in Duitsland zat en daar later eigenlijk ook niet meer over wilde praten. Omdat het geen eenduidige geschiedenis was. Hij was namelijk niet ondergedoken, wat hij ook had kunnen doen. Gisteren sprak ik Willy. Interessant en ook wel logisch dat jullie ook weer anders reageren op het artikel. Zo vroeg Willy zich af of mijn perceptie klopt dat je elkaar nodig had in het dorp en dat we daarom niets over de oorlog hoorden. Voor haar hoort zoiets meer in het grote zwijgen ook binnen familie’s over eigenlijk alles. De meeste reacties die ik kreeg van collega’s, gingen ook over de verbazing dat we nooit nagewezen zijn. Jij hebt toch ook niet die ervaring? Hoe kwam dat dan? Kwam het dat Pa een eigen netwerk had die een goed woordje voor hem deed? Dat moet ik toch onderzoeken. Dus toch maar een keer terug naar Stolwijk en kijken of ik mensen kan spreken.

groeten
Nita

foto: 08.01.2010
Buitenterrein herinneringscentrum